از سخن‌های دیرینه: هنر جوی و با مرد دانا نشین/ چو خواهی که یابی ز بخت آفرین

نشست نگاهی به دراسات فی‌الشاهنامه از سلسله جلسات مجازی کارگروه پژوهشی ادبیات حماسی انجمن ترویج زبان و ادب فارسی ایران، شامگاه دوشنبه هجدهم بهمن‌ماه ۱۴۰۰ و با حضور دکتر آرمان کوهستانیان برگزار شد.

در ابتدای جلسه دکتر حامد مهراد، دبیر نشست به ارائۀ مقدمه‌ای از بحث موردنظر پرداخته و در ادامه صحبت پیرامون دراسات فی‌الشاهنامه به‌عنوان گسترده‌ترین پژوهش جهان عرب پیرامون شاهنامه را به دکتر کوهستانیان سپرد. دکتر آرمان کوهستانیان سخنرانی خود را با اشاره به اهمیت کتاب آغاز کرده و این اثر را زمینه‌ساز کتب و مباحث متعدد دیگر در حوزۀ ادبیات تطبیقی دانست. او با اظهار تأسف از عدم وجود ترجمه‌ای فارسی از این کتاب، دلیل ناشناخته‌بودن این پژوهش مهم عربی در خصوص شاهنامه در میان پژوهشگران و شاهنامه دوستان ایرانی را هم این نقیصه دانست.

استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ولایت سیستان و بلوچستان، بحث خود را با پرداختن به شخصیت و اندیشه‌های طه ندا، مؤلف کتاب دراسات فی‌الشاهنامه، پی گرفته و او را پژوهشگری خواند که برای فرهنگ ایرانی ارجی خاص قائل بود و بدون هرگونه سو‌گیری به بررسی شاهنامه پرداخت و دیدگاه‌های خود در مورد برتری ایرانیان بر تازیان را به رشتۀ تحریر درآورد.

دکتر کوهستانیان با برشمردن بخش‌های مختلف کتاب در خصوص اهمیت نظرات طه ندا در این کتاب گفت: «اگرچه او ۶۸ سال پیش چنین اشاراتی را در کتابش آورده و گرچه برخی از این اندیشه‌ها را در کتاب‌های دیگر خوانده‌ایم، اما این نکات در حدود هفت دهه پیش، سخنان نوئی بوده و هنوز هم برخی از آنها نو هست». وی در ادامه با طرح چهار پرسش اساسی در مورد کتاب دراسات فی‌الشاهنامه و مؤلف آن ازجمله این پرسش که «آیا همه دیدگاه‌های طاها ندا سنجیده بوده؟» یا «این کتاب به چه بخش‌هایی از شاهنامه پرداخته است؟» نشست را پیش برده و سپس به بررسی برخی نقاط ضعف این پژوهش پرداخت.

سخنران نشست در پایان این جلسه با اشاره به منابع فارسی و غیرفارسی مؤلف این پژوهش در تعریف اثر، از ارائۀ ترجمۀ فارسی این کتاب در آینده‌ای نزدیک و به قلم خود در بازار کتاب خبر داد.

گزارش: مهدی سیم‌ریز