از سخن‌های دیرینه: هنر جوی و با مرد دانا نشین/ چو خواهی که یابی ز بخت آفرین

شاهنامه در پنجاه دقیقه

مراسم رونمایی از «مستند داستانی شاهنامۀ فردوسی» به دعوت شهرداری شهر مشهد و با حضور تنی چند از بزرگان عرصۀ فرهنگ و ادب، دوستداران سینما علاقه‌مندان به هنر هفتم، روز گذشته در سالن شمارۀ یک پردیس سینمایی هویزه برگزار شد.


این مراسم، با اندکی تأخیر، پس از ساعت دوازده ظهر روز سه‌شنبه 5 اسفندماه آغاز شد و فیلم در ساعت 12:30 به مدت پنجاه دقیقه به نمایش درآمد. پس از آن، دو تن از مسئولان شهرداری سخنانی ایراد کردند. سپس دکتر محمدجعفر یاحقی از سختی تولید کارهای بزرگ سخن گفت. عبدالرضا رحمانی‌نسب، کارگردان فیلم، از پشتیبانی و راهنمایی‌های بی‌دریغ دکتر یاحقی در ساخت این فیلم سپاسگزاری کرد و آن را از افتخارات زندگی خود دانست.

این فیلم پنجاه دقیقه‌ای که از پادشاهی کیومرث، نخستین پادشاه پیشدادی در شاهنامه، آغاز می‌شود، با روایت راوی ادامه می‌یابد و به ترتیب به پادشاهی هوشنگ، تهمورث، جمشید و فریدون می‌پردازد و در ادامه، روایت رستم و تهمینه، رستم و سهراب و هفت‌خان رستم را به تصویر می‌کشد. حضور پررنگ فردوسی که در حال نوشتن شاهنامه است، تصویر غالب در این فیلم است. علاوه برخوانش فردوسی که در لابه‌لای روایت و جای‌جای مستند شنیده می‌شود، کارگردان از سخنان شاهنامه‌پژوهان ایرانی هم‌چون جلال خالقی مطلق، محمدرضا راشد محصل، محمدجعفر یاحقی، میرجلال‌الدین کزازی، علیرضا قیامتی و سجاد آیدنلو بهره گرفته است. هم‌چنین استاد مهدی سیدی در این فیلم دربارۀ جغرافیای تاریخی شاهنامه سخن می‌گوید و توضیحاتی را ارائه می‌دهد.

یکی از نکات قابل توجه دربارۀ این اثر، استفادۀ زیاد از تصاویر متحرک است که برای نمایش تندیس‌ها، نقاشی‌ها وسنگ‌نگاره‌های موجود در ایران به کار گرفته شده؛ گفته می‌شود این امر به سبب صرفه‌جویی در هزینۀ بالای تصویربرداری و ساخت بوده است.

نمایش این فیلم حدود ساعت 13:30 پایان یافت. پس از آن مجری برنامه ضمن سپاسگزاری و خوش‌آمدگویی، خطاب به معاون فرهنگی - هنری شهرداری گفت «شهرداری تصویری خاص از خود در ذهن مردم خراسان ترسیم کرد». سپس یوسفی در جایگاه حاضر شد و مراتب تشکر خود را از حضور استادان و پیشکسوتان در مراسم رونمایی از مستند شاهنامۀ فردوسی اظهار کرد و ضمن ابراز تشکر از تلاش یک سالۀ گروه تولید فیلم، گفت: «شاهنامه در توسعۀ فرهنگ، زبان و ادب فارسی در بین ایرانیان نقش کلیدی داشته و میراث بشری برای ابنای بشر است». رحمانی‌نسب نیز ضمن قدردانی از تهیه کنندۀ فیلم، این اثر را به مادر خود تقدیم کرد.

سپس دکتر محمدجعفر یاحقی به جایگاه دعوت شد و پس از خوش‌آمدگویی به مهمانان، حاضران و مسئولین محترم شهر، از مجموعۀ سازندگان مستند داستانی شاهنامۀ فردوسی به‌ویژه آقای رحمانی‌نسب و همکاران ایشان تشکر کرد و اظهار داشت «تولید یک کار بزرگ به چنین تیم فرهیخته و جانانه‌ای نیاز دارد که همچون آرش همتشان را برچلۀ کمان بگذارند و آن را فدای ایران کنند و این دوستان برای تولید این مستند تمام کوشش خود را اهدا کردند. امید است نتیجۀ کار عاید مردم این سرزمین به ویژه خراسانیان که میراث‌دار این فرهنگ هستند بشود. انتظار هست که در روزگار ما این فرهنگ جریان پیدا کند».

یاحقی بار دیگر ضمن گفتن خسته نباشید به تمام عوامل ساخت فیلم، افزود: «من همۀ 50 هزار بیت شاهنامه را در پنجاه دقیقه دیدم و شنیدم. روایت‌های فیلم کمی بیشتر از آن‌چیزی بود که انتظار می‌رفت و جا داشت که عمل و اجرای شخصیت‌ها بیشتر دیده شود زیرا حرکت، اثر بیشتری بر مخاطب دارد تا روایت». ایشان درپایان گفته‌های خود اظهار امیدواری کرد که این مستند به‌زودی جای خود را باز خواهد کرد و مخاطب خود را پیدا می‌کند. همچنین از رایزنی‌هایی که روز گذشته با یونسکو دربارۀ ثبت جهانی مجموعۀ طوس و آرامگاه فردوسی داشت، خبرهای خوشی داد و برای این مهم از شهرداری و میراث فرهنگی یاری خواست.

در پایان مراسم دکتر یاحقی از پوستر فیلم مستند داستانی شاهنامۀ فردوسی پرده‌برداری، و لوح تقدیری را به آقای رحمانی‌نسب اهدا کرد. این مراسم در ساعت 14 پایان یافت.    

گزارش: ملوک براتی